Wat is de classificatie van 1855?
Snel antwoord
De classificatie van 1855 is de beroemdste wijnrangschikking ter wereld, opgesteld voor de Wereldtentoonstelling in Parijs. Ze rangschikt 61 rode wijnen uit de Médoc en 27 zoete wijnen uit Sauternes in vijf niveaus, van Premier Cru tot Cinquième Cru. Ze is in 170 jaar slechts één keer gewijzigd.
Uitgebreid antwoord
De classificatie van 1855 is het meest invloedrijke document in de geschiedenis van de wijn — een rangschikking die al 170 jaar de marktprijzen, de reputatie en de mystiek van Bordeaux bepaalt.
De context: in 1855 organiseerde Napoleon III de Exposition Universelle in Parijs en vroeg de makelaars (courtiers) van Bordeaux om een rangschikking van de beste wijnen. Die makelaars baseerden zich op de handelsprijzen van de voorgaande decennia — wijnen die duurder verkochten, kregen een hogere rang. Het resultaat was een hiërarchie van vijf niveaus.
De vijf Premiers Crus zijn: Château Lafite Rothschild, Château Latour, Château Margaux, Château Haut-Brion (het enige domein buiten de Médoc, uit Graves) en — sinds 1973 — Château Mouton Rothschild. Deze vijf namen zijn de meest prestigieuze rode wijnen ter wereld.
De lijst omvat verder 14 Deuxièmes Crus, 14 Troisièmes Crus, 10 Quatrièmes Crus en 18 Cinquièmes Crus. Daarnaast classificeerde men 27 zoete wijnen uit Sauternes en Barsac, met Château d'Yquem als enig Premier Cru Supérieur.
Verrassend feit: de classificatie is in 170 jaar slechts één keer gewijzigd — in 1973, toen Baron Philippe de Rothschild na decennia lobbyen de promotie van Mouton Rothschild van Deuxième naar Premier Cru afdwong. Het beroemde motto veranderde van premier ne puis, second ne daigne, Mouton suis naar premier je suis, second je fus, Mouton ne change.
De paradox is dat de classificatie het landschap drastisch heeft veranderd. Sommige Cinquièmes Crus produceren nu consequent betere wijn dan bepaalde Deuxièmes, maar de rang blijft dezelfde. Château Lynch-Bages (Cinquième) verkoopt soms duurder dan Troisièmes Crus. Toch is herziening politiek onmogelijk — de belangen zijn te groot.
Voor de consument is de classificatie een nuttige maar imperfecte gids: ze vertelt je veel over historisch prestige en marktperceptie, maar niet alles over wat er vandaag in het glas zit.