Bladeren, filteren of zoeken in onze FAQ-database.
Er zijn wereldwijd meer dan 10.000 bekende druivenrassen (variëteiten van Vitis vinifera en verwante soorten) geregistreerd, maar slechts zo'n 1.300 worden commercieel voor wijn gebruikt. De overgrote meerderheid van alle geproduceerde wijn komt van amper een vijftigtal populaire rassen.
Wijn verandert doordat er in de fles voortdurend langzame chemische reacties plaatsvinden: tannines polymeriseren, zuren en alcoholen vormen nieuwe aromastoffen (esters), en kleurstoffen evolueren. Deze processen transformeren een jonge, fruitige wijn geleidelijk in een complexer geheel met secundaire aroma's als leer, tabak en gedroogd fruit.
Een geslaagde thuisproeverij begint met een thema (één regio, één druivenras of een blind tasting), vier tot zes wijnen in logische volgorde (licht naar zwaar, droog naar zoet), geschikte glazen en wat neutraal eten om je gehemelte te reinigen tussen de wijnen door.
Het 'volume in de mond' of de mondvolheid beschrijft de gewaarwording van gewicht, dichtheid en textuur die een wijn in je mond achterlaat. Een wijn met veel volume voelt rond, vol en omhullend aan, terwijl een licht wijn eerder waterig en ijl overkomt.
Een monocépage wijn is een wijn die volledig of grotendeels uit één enkel druivenras is gemaakt. Het druivenras staat centraal en de wijn weerspiegelt het pure karakter van dat ras — zoals een Chablis van 100% Chardonnay of een Barolo van 100% Nebbiolo.
Een assemblage is een wijn die is samengesteld uit meerdere druivenrassen, wijngaardpercelen, jaargangen of vaten om een complexer en evenwichtiger eindresultaat te bereiken. Het is de kunst van het blenden, waarbij de wijnmaker als een parfumeur verschillende componenten combineert tot een geheel dat groter is dan de som der delen.
Een stille wijn bevat geen merkbare koolzuurgas en borrelt dus niet, terwijl een mousserende wijn door een doelbewuste tweede gisting een aanzienlijke hoeveelheid CO₂ bevat (doorgaans 5-6 atmosfeer druk) die voor de kenmerkende bubbels zorgt. Champagne, cava en prosecco zijn bekende mousserende wijnen.
De 'neus' van een wijn is het geheel aan geuren dat je waarneemt wanneer je aan een glas wijn ruikt. Het is de olfactorische beoordeling die wijnproevers opdelen in een eerste neus (vóór het draaien van het glas) en een tweede neus (na het draaien), die samen het aromatische profiel van de wijn onthullen.
Dat lichte prikkelgevoel komt door restantjes koolzuurgas (CO₂) die na de gisting in de wijn zijn achtergebleven. Bij jonge, frisse wijnen is dit vaak bewust zo gehouden door de wijnmaker om de levendigheid en frisheid te versterken — het is geen teken van een fout.
Een vin de pays — in het huidige Europese systeem 'IGP' (Indication Géographique Protégée) — is een wijn met een geografische aanduiding die wijst op de herkomstregio, maar met soepelere productieregels dan de strenge AOC/AOP-wijnen. Het is een tussencategorie die wijnmakers meer vrijheid geeft in druivenraskeuze en vinificatie.
Een cuvée is een specifieke partij wijn die voortkomt uit een bewuste selectie van druiven, percelen of vaten. In de Champagne verwijst het woord strikt naar het eerste perssap — de zuiverste 2.050 liter uit 4.000 kg druiven — dat als de beste kwaliteit wordt beschouwd.
Een goede wijn herken je aan de balans tussen zuurgraad, alcohol, tannines (bij rood) en eventuele restsuiker — geen enkel element overheerst. Daarnaast toont hij een opvallende lengte in de mond (de aroma's blijven lang hangen) en een schone, zuivere afdronk.
Een tanninerijke wijn is een wijn waarin de tannines — natuurlijke polyfenolen uit de druivenschil, pitten en steeltjes — sterk aanwezig zijn en een droog, samensnoerend gevoel in je mond veroorzaken. Denk aan het gevoel van heel sterke zwarte thee. Rode wijnen van druivenrassen als Cabernet Sauvignon, Nebbiolo en Tannat zijn typisch tanninerijk.
Rode wijn kleurt je tanden door chromogenen (kleurpigmenten uit anthocyanen) en tannines die hechten aan het tandglazuur. De zuurgraad van de wijn opent tijdelijk de poriën van het glazuur, waardoor de pigmenten dieper kunnen doordringen.
De lengte in de mond (of aromatische persistentie) is de duur waarmee de aroma's en smaken van een wijn waarneembaar blijven na het doorslikken. Ze wordt gemeten in caudalieën, waarbij 1 caudalie gelijk is aan 1 seconde. Een grote wijn haalt doorgaans 8 tot 15 caudalieën of meer.
Een primeurwijn wordt zeer snel na de oogst op de markt gebracht, doorgaans binnen enkele weken. De Beaujolais Nouveau, de beroemdste primeur, wordt elk jaar verkocht op de derde donderdag van november — amper twee maanden na de druivenpluk.
Rode wijn dankt zijn kleur aan anthocyanen — natuurlijke pigmenten in de schil van blauwe druiven — die tijdens de maceratie worden geëxtraheerd, de fase waarin het sap samen met de schillen fermenteert. Het sap van de meeste blauwe druiven is in werkelijkheid kleurloos.
Een moelleux is een wijn met 12 tot 45 gram per liter restsuiker, die zich bevindt tussen halfdroog en likeurachtig op de zoetheidschaal. Hij biedt een sensatie van rondheid en gematigde zoetheid, in balans gehouden door de natuurlijke zuurgraad van de druif.
Een assemblage is de mix van meerdere druivenrassen, percelen of jaargangen om een completere en evenwichtigere wijn te creëren dan elk onderdeel afzonderlijk. Ongeveer 75 procent van de Bordeaux-wijnen zijn assemblages, doorgaans van Cabernet Sauvignon, Merlot en Cabernet Franc.
Selecteer 4 tot 6 wijnen rond een samenhangend thema, voorzie aangepaste glazen, bereid proeffiches voor en begeleid het geheel met neutrale hapjes. Een budget van 50 tot 100 euro voor de wijnen volstaat om er een geslaagde avond van te maken.